دانلود تهیه اسلایدهای حرفه ای با Photodex ProShow Gold 4.1.2737

دانلود در ادامه مطلب

دانلود در ادامه مطلب

کاری متفاوت

در صورت نیاز می توانید روی گزینه "نظر بدهید " کلیک کرده و درخواست یا سوال خود را بنویسید.

اگر ایمیل خود را بنویسید در اسرع وقت به شما جواب داده خواهد شد.

آماده ارائه ی خدمات در تک تک زمینه های زیر

تاسیسات برقی

تاسیسات مکانیکی

آجرکاری

نبش کشی

کف سازی

کاشی کاری

گچ کاری

رابیتس

رنگ کاری

سقف کاذب

ایزوگام

انجام کلیه امورات ساختمانی در استان آذربایجانشرقی

انجام پروژههای دانشجویی

با قیمت مناسب

۰۹۱۵۶۱۲۳۵۰۶

طراحي و اجراء نما و دكوراسيون داخلي

مهندس رضا ملامحمودي

  مقدمه

 جايگاه جغرافيائي ايران در گذرگاه شرق به غرب عالم از كهنترين ايام ايجاب مي كرده است كه مردم اين سامان شاهد حضور عالمان وعارفان درسطحي گسترده باشند .

اين سرزمين يادگار گذشته اي است درخشان كه زبان و فرهنگ دانش از انجا به تمام نقاط جهان مي تراويد .

وجود اثار تاريخي ومذهبي جلوه هائي از زيبائي هاي بصري را به نمايش گذاشته و نشاني از ديرپائي و اصالت ساكنان اين سرزمين كهن است .

حال بر انيم تا يكي از نشانه هاي معماري اسلامي ايران را در منطقه پهناور خراسان به  رشته تحرير در اوريم .

-موقعيت مجموعه مزار  شيخ احمد جامي

اين مجموعه درحاشيه شمال غرب شهرستان تربت جام واقع است و دسترسي به ان از طريق خيابان ويك معبر فرعي صورت مي گيرد .

اين مجموعه در كنار مقبره و مسجد خواجه عزيزا.. در محله اي كه سعد اباد مي نامند قرار گرفته است .

 { كليات معماري مزار شيخ احمد جامي}

براي بر تاباندن و تفكيك مزار ابتدا به معرفي فضاهاي موجود در مجموعه مزار مي پردازيم.

در اين مجموعه بعد گذراندن ورودي به مقبره شيخ احمد وسپس به ايوان-گنبد خانه –مسجد كرماني –گنبد سفيد -مسجد عتيق –مدرسه امير جلال الدين فيروز شاهي-مسجد جامع نو مي رسيم .

  البته الحاقات ديگري در كنار مزار وجود دارد كه در دوره هاي مختلف به وجود امده اند مانند اب انبار –مسجد زير زميني ومقابر مجاور مزار .

حال به تشريح قسمتهاي مختلف از لحاظ{1-تكامل پلان معماري 2-مواد ومصالح حاكم 3-شيوه تزئينات معماري و4- وقوع ساخت ابنيه در زمان موجود} در ارسن ميپردازيم.

ورودي

الف-ورودي

در قسمت شرقي مجموعه واقع شده است ورودي به گونه اي است كه نظر انسان را جلب نموده و به سوي خود فرا ميخواند .معماري ان شامل پيش طاق ورودي ،استانه درگاه با در چوبي وطاقهاي دو اشكوبه به طرفين است .

همچنين در چوبي قديمي مجموعه اراسته به كتيبه هاي كوفي است كه به دليل محو شدن بيشتر قسمتهاي ان قابل خواندن نيست اما ظاهر ان نشان از قدمت اين اثر دارد.

در كل ورودي از قسمتهاي قديمي و مربوط به قرن هشتم (ه.ق)ميباشد.ساختمانمايه ورودي ازخشت ميباشد،به طوري كه تزئينات بنا بيش از هر چيز نظر بيننده را به خود جلب ميكند.

 ب-تزئينات ورودي

ورودي مجموعه در اوايل هيچ گونه تزئيناتي را شامل نميشده است و در دوره ايلخاني  نماي مجموعه با گچ سفيد اندود شده است .همچنين در دوره هاي بعد با استفاده از گچبريهاي زيبا و استفاده از رنگ قرمز ورودي مجموعه را اراسته اند.

-ارامگاه شيخ احمد

انچه از همه بيشتر در محوطه مجموعه جلب نظر ميكند ، مرقد منور شيخ احمد

است كه نزديك به ايوان مرتفع مزار در فضاي باز به صورت با شكوهي قرار دارد.

ارامگاه با مصالح اجر و گچ به شيوه اي خاص از سطح محوطه بالا امده و درخت كهنسالي به صورت خودرو با شاخه هاي فراوانش در ميان قبر روئيده است كه زائرين تربت شيخ اعتقاد خاصي به ان دارند.

همچنين مزار داراي دو سنگ افراشته است كه اولي لوح اصلي (قرار گرفته بالاي سر ) با تزئيناتي با گل وبرگ و ارائه هاي گياهي است و دومي در پائين مزار  كه در طرفين اراسته به كتيبه است  .

 -سنگ مزارهاي مجموعه

 قرار دادن سنگ قبر در گذشته بر مزار مردگان امري رايج بوده است، اين نوع از سنگها كه از نظر فرم وشكل به دو دسته افراشته و صندوقي تقسيم ميشوند  هر يك داراي مشخصات مشابه نسبت به سنگ نوع ديگر ميباشد .

در سنگهاي افراشته از تزئينات كمتري نسبت به سنگ صندوقي شكل استفاده شده است وگاهي منحصر به قاب بندي كتيبه ها است.

تزئينات سنگها بيشتر از نوع نقوش اسليمي و مو تيفهاي گياهي بوده ومربوط به دوره تيموري و صفوي است .خطوط نگارشي بر روي اين دو نوع سنگ مزار به صورت ثلث ميباشد.

 -ايوان

ايوان با شكوه مزار با ارتفاع تقريبي 27متر از ديدگاه هنري وتزئينات براي هر بيننده اي تحسين بر انگيز است .اين بخش در برابر گنبد خانه بعنوان نقطه مركزي اين مكان قرار گرفته، صلابت خاصي دارد. گويا در گذشته معماري ايوان مشهور به(( طاق درب)) بوده است. باني ايوان رفيع مزار ((شمس الدين مطهر بن شهاب الدين اسمعيل بن قطب الدين محمد بن شمس الدين مطهربن احمد جامي ))است.

الف -تكامل پلان معماري ايوان

ارتفاع پلان حاكي از ان است كه شالوده اصلي ايوان در نيمه اول قرن هشتم هجري و با اصول شيوه اذري،به صورت ساير ايوانهاي اين دوره اندكي متمايز  ساخته شده ودر سال(( 720 ه .ق))به اتمام رسيده است .همچنين شماري از باستان شناسان طرح و نقشه  اصلي ايوان را مشابه با سر در هاي

   مساجد دوره ايلخاني ميدانند كه دو مناره بر فرازش قرار دارد و در نخستين نگاه معماري ،اين ايوان القاء كننده مساجد جامع يزد و اشترجان است .

اما به دليل اينكه طرح بنا از معماري متداول دوره  ايلخاني تبعيت نكرده است، ارتفاع سردر چند متر پائينتر از اندازه رايج با شيوه معماري دوران ايلخاني ساخته شده و بجاي دو مناره مرتفع،دو گلدسته كوتاه قرار گرفته است .لازم به ذكر است كه ايوان در طول دوره خود تغييرات اندكي را در بخش تزئينات  متحمل شده است.  

ب –مواد ومصالح حاكم بر ايوان

طي تحقيقات انجام شده هسته اصلي ايوان از خشت وگل (كه از اصلي ترين مصالح دوره  ايلخاني است) ساخته شده  است.

  در ساخت ازاره ها از كاشي هاي زير رنگي به صورت خشتهاي شش گوش و مثلث به اشكال متنوع استفاده شده است  .همچنين در مجاور پي ها و كفها ،كاشي معرق استفاده  شده كه مربوط به دوره تيموري بوده و ظاهر الوان ان به رنگهاي لاجوردي ،سفيد ونقره اي ميباشد.اين نوع كاشي در ناحيه اسپر ايوان مشاهده ميشود .

وجود نوعي ديگري از كاشي به رنگهاي ابي و سفيد ميتواند حاكي كاشيكاري در دوره ايلخاني باشد كه در ازاره به كار مي رفته است.

دو محراب كوچك در طرفين ايوان كه محراب سمت راست  از گچبريهاي زيبا ساخته شده از دوره ايلخاني به جاي ماندهاست .

محراب سمت چپ هم فاقد گچكاري بوده ومصالح نماي ان از بين رفته است .

در بخشي ديگر دو گلدسته به ارتفاع 5متري در دوره نادرشاه افشار با اجر ساخته شده است.

ج-شيوه تزئينات معماري

ايوان رفيع مزار با صلابت خاص خود داراي تزئينات كاشيكاري  معرق و برجسته ، مقرنس ،قطاربندي وكاربندي ميباشد اين كاشيكا ريها متعلق به دو دوره متفاوت است .نوع اول كاشيكاري فيروزه اي شش گوش منقوش كه با نقوش گل وبرگ ،ستاره شانزده پر به رنگهاي سياه ،لاجوردي و فيروزه اي بر زمينه سفيد تزئين شده و كاشيهاي فيروزه اي تيره رنگ كوچك به شكل مثلث با نقوش اسليمي به رنگ سياه كه چهار گوشه كا شيهاي شش گوش بزرگ را پر نموده اند.

 نوع دوم كاشيكاريهاي معرق دوره صفوي است كه تمام نماي ايوان ، از اسپر و پيشاني تا زير قوس را فرا گرفته و با نقوش هندسي،حيواني،گياهي و كتيبه هاي ثلث به رنگ هاي سفيد، ابي، فيروزهاي ، لاجوردي، سبز روشن و قهوه اي پوشش داده شده است .

كتيبه ها در ايوان به خط ثلث تركيبي و تزئيني و با دانگ جلي نوشته شده است كه سوره ((الملك )) بر ان نقش بسته است.

   از ديگر تزئينات موجود در ايوان نقش دو اژدها در مقابل هم است كه در لچگي سردر ايوان اين مجموعه ديده ميشود و در انتهاي دو اسليمي پيچ دار با دهاني گشوده قرار گرفته است . لازم به ذكر است كه نقش اژدها در دوره مغول به مفهوم چيني و يودائي خويش بيشترين نفوذ را در تزئينات داشته است.

گنبد خانه

اين بخش از معماري مزار در امتدادايوان ودر منتهي اليه طولي فضاي داخلي ان قرار دارد .در گذشته اين بنا به صورت منفرد بوده وگويا مقدم بر ساير ابنيه اطراف ساخته شده است.گنبد خانه از چهار طرف محاصره شده ونمائي به بيرون ندارد.

ساختارش شامل چهار سه كنج ،دو اتا كوچك ، چهار طاق نماي پر هشت ضلعي است وداراي سه  ورودي از شمال،جنوب وشرق است.

تكامل پلان معماري

بناي گنبد خانه فعلي بر روي شالوده هاي  خانقاهي كه خود شيخ ساخته بود  بنا شده است .ابتدا در سال 633(ه.ق) در ابتداي ظهور شيوه اذري توسط ملك ركن الدين كرت ساخته شد. وجود تزئينات بنا اين مهم رابه خوبي روشن ميسازد.

ساخت بنا   مدتي بعد به صورت نيمه تمام رها ميشود ،،تا اينكه در زمان ابوالحسين محمد كرت ساخت  اين بنا مجددادامه مي يابد .در دوره هاي بعد در تزئينات بنا تغئيراتي ايجاد مي شود و در ساختار بنا تا عصر حاضر هيچ تغييري مشا هده نشده است .

 نماي گنبد خانه

پلان گنبد خانه

مصالح حاكم

مصالحي كه در ساخت گنبد خانه استفاده شده از خشت بوده است اما مهمترين مصالح در قسمت كاشيكاري استفاده شده كه روي ديوارها نقش بسته است همچنين جنس ازاره ها از ملات گچ وخاك سفت مي باشد .

تزئينات معماري گنبد خانه

با اينكه تزئينات داخل گنبدخانه داراي كاشيكاريهاي نفيسي بوده اما اين نمونه ها كلا در گنبدخانه از بين رفته است و پوششهاي گچي جاي ان را گرفته است

بر روي پوشش گچي خطوط فراواني به عنوان يادگاري نوشته شده است.

   سقف زير بقعه با قطاربندي هاي حاوي اشكال مثلثي است كه با خطوط معلقي (بنائي)عبارت مباركه ((لا اله الا الاه ومحمد رسول الاه ))به صورت تكرار اراسته شده است.  در ديوار جنوبي گنبد خانه در دو دايره سوره اخلاص به قلم زيباي ثلث به روش بديعي رسم شده كه دايره مزبور شامل يك هشت ضلعي است و نقش ستاره ايراني در ميان ان ايجاد گرديده است ،پيرامون ان نيز سوره اخلاص ديده مي شود .

از جمله تزئينات نقاشي اين مكان شمسه ها ئي است كه به صورت منفرد در قابهاي چهار ضلعي و با فرم نقشهاي پر كننده قرار گرفته اند.در حاشيه عمودي اين عناصر تزئيني نقوش هندسي لوزي شكل پديد امده كه اين اشكال بر روي هم قرار گرفته و با  رنگ هاي متنوع جلوه خاصي به گنبد داده است .

از ديگر نقا شيهاي گنبد خانه ، نقش گلداني پر از گل است كه بر بالاي ان نقش  محرابي شكل ايجاد شده و در ميان قابي مربع مشاهده ميشود . بر روي اين قاب تعدادي دست نوشته و يادگاري در نقاطي كه نقاشي  نشده نوشته شده است .

بخش ديگر از تزئينات گنبد خانه به رسمي بندي سقف اختصاص دارد كه نماي مياني از يك ستاره كوچك شروع شده و اطراف ان نيز ستاره هاي شش ضلعي به صورت بر جسته ايجاد گرديده است .

  مسجد كرماني

از با شكوه ترين فضا ها در مجموعه شيخ احمد جامي ميباشد و نام خود را از سازنده بنا گرفته است.

اين مسجد به عنوان شاهكاري به ياد ماندني در هنر معماري دوره اسلامي در ضلع جنوب شرقي (سمت چپ ايوان )مجموعه واقع است. در كل بنا مشتمل بر شاه نشين در ميان هر ضلع چهار فضائ كوچك واقع در جرز قطور ان به عنوان ((چله خانه))و محل عبادت انفرادي و اعتكاف در اضلاع شرقي و غربي است.

تزئينات مسجد كرماني

در ورودي بنا ايوانچه اي است كه پوشش ان با مقرنس اراسته وسطح مقرنسها با نقاشيها ئي به اشكال گل وبوته بسيار ظريف و هنرمندانه پوشيده شده است.

در چوبي با قدمت معاصر درورودي مسجد قرار داده شده است ودر قسمت فوقاني سطوح ديواره هاي اين مسجد كتيبه اي به قلم ثلث مزين به سوره ((يس))ديده ميشود . سقف مسجد را گنبدي بزرگ به صورت روزنه دار پوشانده تا سقف نمائي زيبا به خود بگيرد.

  تكامل پلان معماري

وجود عنا صر تزئيني در مسجد حكايت از اين دارد كه مسجد مربوط به نيمه دوم سده هشتم ميباشد .از سوي ديگر (گلمبك) در بررسيهاي خود به قيام مردم هرات  كه عليه (فخر الدين )صورت گرفت اشاره كرده و ساخت مسجد را در اين دوره ميداند .

برش گنبد مسجد                               پلان مسجد كرمانی

 گنبد سفيد

-بناي واقع در ضلع شمال غربي  گنبد خانه معروف به گنبد سفيد است و از ان به نام هاي (مسجد رواق ) يا (مسجد سر در)ياد شده است .

زير بناي داخلي بنا به طور تقريبي 64 متر را در بر گرفته و در گاه ورودي ان در مجاورت گنبد خانه است . اين بنا داراي دو شاه نشين است و هر دو با مقرنس كاري  منحصر به فرد خود نمائي مي كنند .

ساختمان مايه مسجد

مصالح مورد استفاده براي برپائي ساختمان خشت واجر است .براي ايجاد مقرنس ها هم از گچ سفيد به نحو احسن استفاده شده ودر نماي مسجد از كاشي با تلفيق اجر كه نمائي هندسي دارد استفاده شده است.

كف مسجد را با اجرهاي 25×25 پوشانده اند .از ديگر مصالح موجود در مسجد ميتوان به اجرهاي لعاب دار در نما اشاره كرد كه در ميان نماي اجري خود نمائي مي كند .

تز ئينات مسجد سفيد

تزئينات داخلي بنا شامل مقرنس كاري شاه نشين ، قوسهاي تزئيني ووجود كتيبه اي به خط كوفي بوده كه در داخل بنا اجرا شده است. اين كتيبه در پيرامون زمينه شطرنجي ناتمام نوشته شده و حاوي سوره هاي فاتحه واخلاص است .لازم به ذكر است  اين كتيبه  در طول زمان از بين رفته قابل و فقط اثاري از ان مشاهده مي شود .

در نماي بيروني مسجد دو طاق نما وجوددارد كه به صورت دو طبقه است كه داراي قوسهاي هفت او پنج كند مي باشد .

  پلان معماري مسجد سفيد

در سال 633 هجري قمري توسط سلطان سنجر سلجوقي در سمت راست گنبد خانه ، مسجدي بنا نمود كه بنام مسجد گنبد سفيد شهرت يافت كه سپس در سال 703 هجري قمري  توسط ملك غياث الدين محمد كرت با اضافاتي توسعه داده شد در اين بناي سرپوشيده قبر« ملك غياث الدين محمد كرت» و نيز آرامگاه« شيخ شهاب الدين اسماعيل» واقع شده است .

  مسجد عتيق

ضلع جنوب گنبد خانه به فضائي منتهي مي شود كه در مجموعه مزار جام به ((مسجد عتيق موسوم است گويا اين بنا در گذ شته مسجد جامع بوده است.

فضاي معماري مسجد با ابعاد 484 متر مربع شامل شبستان با جرزهاي اجري است كه مشتمل بر پنج رواق است .

 مصالح حاكم بر مسجد

استفاده از اجر كه از خصوصيات شيوه اذري است در اين بنا به وفور مشاهده مي شود به طوري كه در اين بنا در نماهاي دا خل هم بافت اجر نمايان است .

همچنين در ساخت كتيبه ها ي اين بنا از گچ استفاده شده است به طوري كه نماي ان را با تز ئينات فراوان اغشته اند  . از مصالح ديگر كه در ساخت اين بنا به كار برده شده مي توان به وجود  كاشيهاي رنگي در اين بنا اشاره كرد كه بيشتر در زير طاقها استفاده شده است.

تز ئينات مسجد

تزئينات اجري بنا در اكثر قسمتهاي مسجد مخصوصا طاق هاي دو اشكوبه رواقها است كه فضاهاي خالي چهار طرف مسجد را دور ميزند .

تزئينات گچبري مطبق اسليمي پشت طاقهاي دور قوسها ي بالاوپائين با نوار كتيبه اراسته شده،بدنه و زير لنگه ها با طرحهاي اجري رنگ اميزي و روي اندود گچ منقوش گرديده است.گچبريها،نقش اندازيها و بيشتر تزئينات حول محوطه محراب متمركز ميباشد.

پوشش  ستون طاقها در اين قسمت نيز داراي گچبري هاي منحصر به فردي است. كتيبه داخل بنا بر زمينه گل وبرگ بسيار زيبا به ايات الهي مزين شده است.

 پلان معماري مسجد

اين بنا در سال 720 در اوايل شيوه اذري ساخته شده است و از ابنيه عهد ميرزا شاهرخ است ودر واقع بخشي از بناي مسجد سلطان سنجر است .

معماري در ايران

معماري در ايران لااقل از پنج هزار سال پيش از ميلاد شكل گرفته و در حالت كلي آثار معماري قبل از اسلام را مي توانيم به ادوار مختلف تاريخي تقسيم بندي كنيم.
الف ـ معماري ايلامي  ب ـ معماري مادي  ج ـ معماري هخامنشي ( پارسي ) 
د ـ معماري اشكاني ( پارتي ) و معماري ساساني.

ما در اين ميان به برسي نحوه شكل گيري معماري كاخ ها ـ تاريخچه و تشريح معماري آنها مي پردازيم و ار استاد محترم سركار خانم مهندس هندوپور كه ما را در گردآوري تحقيق حاضر راهنمايي نموده اند كمال تشكر را مي نمايم.

 معماري هخامنشي ( پارسي )

كاخ سازي در ايران از دوران هنر معماري هخامنشي شروع شد. هنر هخامنشي در حدود 5600 سال پيش از ميلاد كه دو دولت نيرومند يعني ماد و پارس با هم موتلف گشتند، امپراتوري بزرگ ايران را بوجود آوردند. هنر  ايران در اين دوران هنري است شاهي و سرنوشتش با سرنوشت شاهان هخامنشي پيوند خورده است ويژگي حائز اهميت در اين معماري التقاطي بودن آن است به اين معني كه در آثار هنري آن عناصر مشخص هنر ملل گوناگون امپراطوري چون يونان و بابلي ها و مصري ها را مي توان ديد و همچنين اين معماري به صورت استثنايي در شرايط خاص و ويژه تاريخي بوجود آمده است و به همين علت سبك اين معماري در دوره هاي ديگر تكرار نمي شود. از مهمترين بناهاي به جا مانده اين دوران مي توان كه كاخهاي شاهي اشاره كرد كه تاريخ ساخت آنها را به قرن ششم قبل از ميلاد مي رسد و آغاز آن از مسجد سليمان و پايان آن در پاسارگاد و تخت جمشيد است.

مسجد سليمان

بناهاي مسجد سليمان از اولين كاخهايي هستند كه در ايران ساخته شده اند. اين مجموعه كه بصورت بناي سر مسجد معروف به صفحه ي مسجد سليمان در حاشيه شمالي اين شهر قرار گرفته كه در 150 كيلومتري شمال شرق اهواز واقع است صفه مسجد سليمان از سمت غرب به كوه تكيه دارد و از شمال، شرق و غرب با سنگهاي كوچك و بزرگ صفه سازي شده است اين سنگها بصورت خشكه چيني روي هم قرار گرفته اند و با پشت بندهايي تقويت شده اند و نماي آنها اندكي تراش داده شده است اين صفه يازده رشته پلكان دارد كه طي دو مرحله ساخته شده اند مرحله اول شامل صفه I مي باشد كه از سه ضلع شمالي، شرقي و جنوبي با پشت بندهايي تقويت شده است.

راه دسترسي به اين صفّه از طريق چهار رشته پلكان صورت مي گيرد. پلكان A در نزديكي زاويه شمال شرقي صفّه ـ پلكان B در زاويه جنوب شرقي و پلكان C در ضلع جنوبي صفه و پلكانD در پايين پلكان C در ضلع جنوبي صفه سكوي نيايشي به ابعاد 8 × 7 متر و ارتفاع 40/1 متر ساخته شده كه در نهايت تبديل به يك بناي سه ايواني شده است شامل يك ايوان مركزي و دو ايوان جانبي.

مرحله دوم توسعه صفّه شامل صفه هاي II  و VI در اين مرحله صفه از سمت غرب و شمال گسترش پيدا كرده است و هفت رشته پلكان در ضلع شمالي صفه ساخته شده همچنين دو معبد ( معبد بزرگ و معبد هركول ) بر روي صفه بر پا شده است.

نقشه شماره 1

بررسي عملكرد صفه ها

در حال حاضر اين منطقه همچون رديفي از سكوها به نظر مي رسد سكوهايي كه وظيفه هريك از آنها با ديگري متفاوت است.

وقتي اين سكوها را از طرف شرق به غرب مورد بررسي قرار مي دهيم ملاحظه
مي كنيم كه اولين سكو بيشترين راه ورودي را داراست سه پلكان به اين سكو راه دارند كه يكي از آنها با عرض 22 متر بيش از 22 پله دارد كه پاگردي بين آنها جدايي انداخته است بر صفه غربي كه كمي بالاتر قرار گرفته تختگاهي مستطيل شكل قرار دارد كه زير بناي آن از سنگهاي تراشيده است ( معبد بزرگ ) صفه ثانوي ديگري با وسعت كمتر در سمت شمال وجود دارد تمام اين مجموعه را ديواري سنگي از سه جهت در بر گرفته است اين ديوار با چند جهش عمودي تا پاي تپه اي به ارتفاع 25 تا 30 متر امتداد دارد.

صفه شرقي: اين صفه خصوصّياتي دارد كه با ديدن آنها اين تصور پيش مي آيد كه اين فضا به مراسم بزرگ عمومي اختصاص داشته است اين خصوصيات عبارتنداز تعداد وروديهاي آن و همچنين بناي كوچك كه بر حاشيه ضلع جنوبي ساخته شده است كه داراي دو اتاق بوده و كف اين دو اتاق سنگ فرش شده و ديوارهاي بنا از سنگ و
ملات ساروج و خاك رس است.

صفه غربي: اين صفه كه قسمت اعظم آن را يك گورستان اسلامي زيرورو كرده است ولي سكوي مستطيل شكلي كه كمي بالاتر قرار دارد به وضوح به چشم مي خورد
( بناي معبد بزرگ ) كه ابعاد آن در حدود 31 متر در 33 متر است. و هر سنگ آن كه داراي زواياي تيز و برجسته است به دقت مسطح و صاف شده است.

بي ترديد برخرند بالايي اين ديوار زيربنا حصاري بلند قرار داشته كه چندين ساختمان يا حتي ديوارهاي خارجي يك كاخ را احاطه مي كرده است. ضلع شمالي اين ديوار رو به زمين صاف و هموار است كه به احتمال زياد يك باغ بوده است اگر اين امر صحّت داشته باشد آثار باقي مانده از دو ديوار با ارتفاع كم كه با زاويه قائمه از پايه اصلي جدا شده اند. نشانگر آن است كه نماي شمالي كاخ يا ديوار حصار را تراس سرپوشيده آذين مي كرده است چرا كه نماي جنوبي هشت متر مانده به حصار، آن جا كه پلكان مخصوص تعبيه شده ختم مي شده است ساختمان هايي ديگر با ظاهري حقير در پاي تپه بر جا مانده كه از آنها فقط پايه هايي با خرندهاي نمايان بر جا مانده است.

تل تخت ( تخت سليمان )

تل تخت اين اثر كه احتمالاً به فرمان كوروش در زمان كه پاسارگاد پايتخت امپراتوري هخامنشي بوده ساخته شده است كه بصورت صفه بزرگي است مشرف به تمام كاخها و باغهاي پيرامون خود در پاسارگاد بر روي تپه اي به بلندي 50 متر قرار گرفته كه بقاياي ديوار سنگي بزرگ آن قابل ملاحظه است. سكوي اين بنا از سنگهاي بزرگ تراشيده شده در نما و با سنگهاي لاشه اي در ديوار اصلي ساخته شده است بخش غربي اين سكو را از  ستيخ و لبه يك تپه كوه مانند ساخته اند و سپس مجموعه اي از كاخها و ساير تأسيسات را روي آن ايجاد كرده اند نكته حائز اهميت اينكه سنگهاي تراشيده شده از سنگهاي بادبر بوده و با بستهاي فلزي به شكل دم چلچله اي به هم متصل شده اند.

كاخ دروازه:

اين بنا كه در شرق محوطه كاخها و اندكي بيرون از خط ديوار حصاري است كه مجموعه كاخي در آن قرار دارند، واقع شده است. ابعاد آن 36 × 36 متر است بناي ستوندار با دو رديف 4 تايي ستونهاي سنگي جزء ديوارها نيز از سنگ ساخته شده است و اين بنا چهار مدخل ورودي دارد كه دو تا از آنها بزرگتر از دو تاي ديگرند بر روي سطوح مدخل ورودي نقوش برجسته اي از تركيب انسان و گاو، انسان و ماهي وجود دارد و درگاه شمالي آن نقش يك انسان بالدار كه بعضي آن را به كوروش بزرگ تعبير
كرده اند. ستونها داراي پايه هايي از سنگ سياه و زرد، شبه مرمر هستند و كف كاخها را با سنگهاي بدون شكل هندسي منظم سنگ فرش نموده اند.

مجموعه كاخها و باغهاي شاهي پاسارگاد

كاخ بارعام كوروش: اين بنا بصورت يك تالار مركزي و چهار ايوان در چهار جهت و دو اتاق در كنار ايوان جنوبي ساخته شده است. تالار مركزي آن از دو رديف چهار ستوني سنگي تشكيل يافته و چهار ايوان در جهات اصلي آن نيز دو رديف ستون سنكي است و فاصله ستونها در بخش هاي اخير كمتر از تالار مركزي است تالار مركزي همانند كاخ دروازه داراي چهار مدخل ورودي در چهار جهت است. اين بنا نيز از سنگ و خشت ساخته شده و كف آنرا با مهارت كم نظيري سنگ فرش نموده اند. ستونهاي به جا مانده نشانگر آن است كه كاخ بدون تزئين است.

 كاخ اختصاصي كوروش: اين بنا نيز از نظر پلان و شكل همانند كاخ بارعام است و عبارتست از يك تالار مركزي با 5 رديف 6 تايي ستون هاي سنگي و چهار ايوان در جهات اربعه دارد و دو اتاق در گوشه شمال غربي و جنوب غربي. ابعاد آن در حدود
5/22 × 3 متر و وسعت آن 7000 مترمربع است. جرز درگاه هاي اين بنا از سنگ زرد شبه مرمر كه در نزديكي پاسارگاد وجود دارد ساخته شده است تركيب سنگ سياه و زرد در پايه ستونها جالب و ديدني است شالي پايه ستونها داراي تزئينات قاشقي است در جاي ديگر از آن استفاده نشده بوده است.

كاخ آپادانا: آپادانا يا تالار ستون دار 3 ايوان 12 ستوني و يك تالار 36 ستوني تا ارتفاع 22 متر داشت ديوارها از خشت و ايوانها با آجر مينايي لعابدار ( منقوش ) مزين بود. و روي ديوارها را با گچ و يا نقاشي ديواري تزئين كردند.

اين بنا كه بصورت مرتفع و پهناور و از بخشهاي مختلفي تشكيل يافته است اين واحدها شامل تالار، حرمسرا، دروازه، كاخ پذيرايي و ديگر بخشهاست در ابتدا معماران آن گرداگرد تپه را ديواري قطور با ارتفاعي حدود بيست متر و قطري به همين اندازه برپا داشتند و پشت آنرا با خاك پر كردند و روي اين تختگاه ابتدايي پي بناها كنده شد، سپس ديوارها برپا گرديد و ستونها در جاي خود استوار گشت.

بخشي از آپادانا در زمان اردشير اول ( پس از سال 461 ق . م ) دچار آتش سوزي شد و پس از آن قابل سكونت نبود. در زمان داريوش دوم اقدامي درباره ي اين كاخ صورت نگرفت ولي در زمان اردشير دوم بازسازي شد.

كاخ شائور: در سمت غربي رودخانه ي شائور در سالهاي اخير كاخي كشف شد كه به سبب همجواري با اين رودخانه امروزه به همين نام مشهور است: اين كاخ داراي تالاري به اندازه هاي 60/34 × 7/37 متر و تأسيسات جنبي است. تالار ستوندار داراي 64 ستون در 8 رديف 8 تايي است در سمت شمالي ايواني است كه دو رديف ستون 5 تايي دارد پايه ستونها از سنگ بوده و ديوارها هم چون آپادانا از خشت است در اينجا ديوارها با رنگهاي گوناگون نقاشي و رنگ آميزي شده اند و در برخي از اتاقها نشانه هاي گچكاري نيز ديده مي شود. در كاخ مزبور تعدادي نقش برجسته و آجرهاي لعابدار يافت شده كه حاكي از كاربرد و استفاده آنها از تزئينات كاخ است و نقش برجسته ها با نقوش برجسته سنگي تخت جمشيد قابل مقايسه است پايه ستونهاي كاخ سنگي است و اما به احتمال زياد ستونها چوبي بوده و روي آن را با گچ پوشش داده و نقاشي مي كردند.

تخت جمشيد:

مجموعه تخت جمشيد با مساحتي بالغ بر 14000 مترمربع در دامنه كوه رحمت مشرف به جلگه مرودشت و در 45 كيلومتري شهر شيراز واقع است و به صورت صفه و با تراشيدن قسمتي از كوه بوجود آمده است اين بنا به دستور داريوش ساخته شده و ابعاد صفه آن 457 × 274 متر است كه قسمتي از كوه را كنده و گوديهاي آن را پر كرده اند اطراف اين صفه را برج و بارويي از تخته سنگهاي بزرگ كه هم پشت بند صفه است و هم جنبه دفاعي داشته است بلندي اين ديوار متفاوت بوده و در حدود 12 تا 18 متر است و ابعاد سنگها كه در اين ديوار طويل بكار رفته به 15 متر و وزن 30 تن مي رسد اين سنگها را بدون ملات بر روي هم سوار كرده و با بستهاي آهنين به هم پيوند داده اند اتصال سنگها چنان با مهارت انجام گرفته كه در پاره اي موارد درزميان آنها ديده نمي شود برروي اين ديوار سنگي ديوار ديگري از خشت خام وجود داشته كه لااقل قسمتي از آنرا با كاشيهاي رنگين ( قهوه اي، زرد و سبز آبي ) مانند آنچه در شوش بكار رفته بود نماسازي كرده بودند نحوه دسترسي به صفه يكي از بديع ترين و جالب ترين قسمت هاست پلكاني با عظمت و دو جانبه كه پهناي آن 60/6 متر است به نحوه ي كه در آغاز از هم جدا
گشته اند و پس از طي مسافتي دوباره به هم مي رسند.

اين پلكان از تخته سنگ هاي عظيمي تراشيده شده است كه گاه بخشي از ديوار را هم تشكيل داده اند پلكان بزرگي كه شيب ملايم آن مناسب عبور يك سوار است، به يك صفه و بلافاصله به يك عمارت باشكوه كه بنايي جز دروازه تمام ملتها نيست منتهي
مي شود كه گاوهاي بالدار با سر آدمي از آن پاسداري مي كنند.

در اين ايوان كتيبه اي از خشايارشاه ديده مي شود كه در آن نوشته شده است كه اين (( درگاه همه ملت هاست )) يعني همه مردم در آنجا به قلمرو روحاني نيروهاي متعالي وارد مي شود بي ترديد از ميان اين بناي منفرد آدمي داخل جهان پر از شكوه خيره كننده مي شده است از نظر موقعيت (( اين دروازه بزرگ خشايارشاه ) روي محور مربوط به تالار صد ستون قرار داشته نه روي محور آپادانا و اين تالار احتمالاً قرارگاه پاسداران شاه بوده است چون مستقيماً با دروازه ورودي و ساير تسهيلات مربوط است قسمت دوم ورودي به آپادانا محدود مي شود كه مربوط به روابط بين پادشاه و بزرگان كشور خصوصاً پارسي ها و مادها بوده است شايان ذكر است كه اين صفه عظيم و باشكوه به صورت سكوهايي مختلف السطوح ايجاد شده است بطوريكه هر ساختمان برروي سكوي ويژه خود بنا گرديده است، به وسيله پله هاي جداگانه قابل دسترسي است و بناها نيز عموماً بصورت حياط مركزي ساخته شده اند آپاداناي خشايار شاه به همه بناهاي تخت جمشيد مشرف است و طول هر ضلع آن از بيرون 75 متر و هر ضلع اتاقهاي داخلي آن 5/58 متر است و داراي 36 ستون صاف و باريك است كه از پايين به بالا باريكتر شده اند و سقف بنا بر روي آنها نهاده شده است، قطر هر ستون 10/2 متر و بلندي آن 18 متر بوده است و هر ستون داراي 48 يا 36 شيار قاشقي است و بر فراز ستونها سر ستونهايي به اشكال دو گاو پشت به هم داده اند كه با رنگهاي گوناگون زنده رنگ آميزي شده بوده اند.

كاخ اختصاصي داريوش اين بنا كه در ضلع غربي صفه قرار داشته و پذيرايي از اشخاص در آن صورت مي گرفته روي پله هاي كاخ نقش خدمتگزاراني ديده مي شود كه ظرف خوراكي در دست دارند به احتمال فراوان در زمان خشايار شاه گنجايش اين كاخ اندك بوده است كه كاخ ديگري در مجاورت آن ساخته شده است كه براي پذيرايي از ميهمانان انبوه در جشنهاي رسمي مورد استفاده قرار مي گرفت و در آنسوي كاخ داريوش ـ كاخهاي خشايار شا ـ اردشير و قصرهاي كوچك كم اهميت و بناهاي اداري و … قرار دارند.

نازك كاري سراسر بناهاي تخت جمشيد با دقت و وسواس درست در خور يك بناي شاهانه مقدس انجام گرفته است برخي ديوارها را مثل آيينه صيقل داده اند و جزييات مجسمه ها گاه گويي با ابزارهاي جواهر سازي تراش خورده اند اين جزييات اغلب چنان دقيق اند كه گويي از فلز تراشيده شده اند مفهوم مجسمه هاي هم رديف، مانند تركيبشان، خصلت موقر و انساني تمام مجموعه را تأييد مي كنند.

همه تصاوير حجاري شده از تصاوير به صورت نيم رخ و باوقار و بر كنار از زندگي هستند و در آن ها، احساس آگاهي از حضوري آسماني به چشم مي خورد جامعه ها كاملاً ساده اند و آرايش اصلي آنها چين زيباي پارچه هاست ـ رسمي كه احتمالاً از آسياي صغير آمده است مجسمه هاي تخت جمشيد تجديدي، گويا و حاكي از معاني فراسوي واقعيات است.

نماها در همه جا ماهيت نيايشي اين مكان را تأييد مي كنند. ستون ها كه تقريباً 550 عدد از آن بر روي صفه قرار دارد نمايشي ست كه بيشه مقدس كه از تصاوير ديني، بنيادي مردم خاور نزديك به شمار مي رود. پايه ستون ها به شكل جام هاي وارونه نيلوفر آبي ست كه مظهر كمال و نيروي حياط بخشي ست اكثر سرستون هاي تخت جمشيد به سر جانوران پشت در پشت منتهي مي شود گاو نر، نماد بسيار مقدس نيروهاي خلاق اوليه است. تصوير آرام اهورامزدا از حلقه آسماني بالداري در برابر فضاي صاف نمايان مي شود شخصيتي آرام ولي جدي كه رحمت خود را نثار بندگانش مي كند بناي تخت جمشيد در مراحل مختلف توسعه و تكامل يافته كه تصاوير مربوط به مراحل توسعه در ادامه آورده شده است.

نتيجه گيري:

      1.         بناها عموماً به صورت مجموعه و بر روي صفه مصنوعي احداث مي شده اند

      2.         استفاده از سنگ و چوب براي احداث بناها

      3.         تالارهاي ستون دار و ايوانهاي جانبي

      4.        استفاده از حجاري و نقش برجسته جهت تزئينات

      5.        استفاده از سقفهاي چوبي مسطح

      6.        استفاده از ستون در بناها

      7.        استفاده از هنر           و كردن و بهره جستن از معماري تمدنهاي ديگر

      8.         استفاده از مصالح مرغوب و ظرافت در كار

      9.         درونگرايي در بناها

   10.       استفاده از باغ در معماري و ابداع چهار باقي و احداث ساختمان و باغ در كنار يكديگر.

فصل دوم اشكانيان ( پارتي )

مقدمه

اشكانيان در شمال خاوري ايران كه اينك كشورهاي آسياي ميانه قرار دارند قوم ديگري به نام پارتيان معماري كاملاً متفاوتي را تكوين بخشيدند پارتيان با حركت به سوي باختر مقدار زيادي از قلمرو سلوكيان را تسخير كردند ولي براي مدتي هر دو شاهنشاهي وجود داشت معماري پارتيان با تركيب عناصر يوناني و ايراني شيوه جديد و بي نظيري را در معماري بوجود آورد و با تجديد حياط مجدد به ويژگي هاي نمادي طرح ايراني پرداخت دو كار مهم پارتيان در زمينه معماري يكي دستيابي به گنبد روي گوشواره  و ديگري تكوين ايوان طاق دار است كه هر دو در رشد معماري ايراني در دوره هاي واپسين نقش حياتي داشت.

كاخ نساء: اين بنا قديمي ترين محل سكونت پارتها بوده كه در جنوب عشق آباد در نواحي غربي بيابان قره قوم واقع است اين بنا بر اثر كاوشهاي باستان شناسي از زير خاك كنار زده مشخص شده كه مربوط به قرون دوم و يا سوم قبل از ميلاد است بنا داراي حياط چهار گوش و چهار ايوان است تالار بزرگ آن داراي سه ايوان است سقف اين تالار چوبي ست كه بر چهار ستون به هم چسبيده استوار شده است و مساحت آن 20 متر مربع است سطوح ديوارهاي اين بنا به رنگ قرمز و سفيد رنگ آميزي به طور افقي توسط موادي از ظروف كوچك سفالي و به طور عمودي با رديفهاي از نيم ستون كه روي هر ديوار شش تا از آنها قرار دارد سر ستونها به شيوه ستونهاي كورنتي تزئين شده بود كه اين نشانگر نفوذ هنر هلنيسم به بخشهاي آسيايي ميانه بوده است.

كاخ هترا: شهر هترا در فاصله 3 كيلومتري رودخانه دجله و فرات و در جنوب غربي موصل واقع است بناي اين شهر مربوط به سال 117 ميلادي ست و حصار دور شهر شكل چند ضلعي دارد و در فاصله هر متر برجي قرار گرفته است در پشت ديوار شهر خندقي حفر كرده بوده اند و شهر داراي 4 دروازه در چهار جهت بوده است.

ويرانه هاي كاخ بزرگ هترا ( الحضر ) هنوز باقي است و استعداد هنري پارتي را مشخص مي سازد. نماي بنا داراي دو ايوان بزرگ است كه از قطعات بزرگ سنگ ساخته شده است اين ايوانهاي بزرگ با تاق هاي آهنگ بلند پوشيده شده و در طرفين آنها اتاقهاي كوچكتري قرار دارند كه دو طبقه ( اشكوبه )بوده اند مهمترين قسمت بنا، اتاق كوچك مربع شكلي است كه مستقيماً پشت ايوان جنوبي قرار گرفته است اين نوع اتاق چهار گوش تاق دار كه در اينجا يك بخش رواق آن را احاطه كرده بعدها در زمان ساسانيان و سپس در دوره هاي اسلامي به صورت اتاق چهار گوش گنبد داري در آمده كه در معماري ايران جنبه حياطي يافته است سطح صاف و صيقلي داخلي اين بخش اصل پرستشگاه با حجاري ها و كنده كاريها نمائي جالب توجه دارد اطراف درها با تزئينات فراوان و صورتكهايي كه بر جرزهاي برجسته داخلي افزوده شده آراسته گرديده همه طول اين نما با آرايشي يكسان با نيم ستونهاي گرد و طاق نما و شايد با نيم طبقه اي برفراز آن تزئين شده بود.

كاخ آشور: اين بنا خاك عراق كه يكي ديگر از بناهاي اشكاني مربوط به سده ي اول ميلادي است و با اضافاتي از قرن سوم باز هم نقشه جالب ترين را دست كم از لحاظ پيشرفت هاي بعدي ايرانيان ارائه مي دهد اين كاخ احتمالاً نخستين نمونه چهار ايواني است كه به يك حياط مركزي باز مي شود اين طرح با تغييرات اندكي، همان نقشه چهار ايوان است كه شالوده مسجدها، مدرسه ها و كاروانسراهاي ايراني را در قرون بعد تشكيل
مي دهد معماري اين بنا كه در پيرامون يك حياط مركزي كه شكل آن به چهار گوش منظم كامل نمي رسد  مجموعه اي از اتاقها احداث گرديده كه مشتمل بر چهار ايوان واقع شده در روبروي هم است حياطهاي ديگري از جمله حياط دور ستون دار ( رواق دار ) كه به غلط بجاي هشتي هم بكار برده مي شود نيز وجود داشت نماي آنها با تزئينات تماشايي گچ و رنگ و نيم ستونهاي برآمده از ديوار و سر درهاي تاقي و آرايشهاي خطوط موازي كه از ميزان سطح هموار در يكسان تا حداقل ممكن مي كاهد آراسته شده بود. رنگهاي زرد و سرخ و سبز و قهوه اي و آبي را با مهارت بكار برده بودند. نماي كاخ آشور با مدخل ايوان مركزي كه رديفهايي از ستونهاي ديواري و تاقچه هاي قابدار آنرا احاطه كرده است.

كاخ كوه خواجه: مجموعه بناهاي كوه خواجه را (( قلحه )) هم مي نامند اين مجموعه در جزيزه اي در ميان درياچه هامون سيستان واقع است

اين بنا شامل يك قصر و يك معبد است و بر روي صفه يا سكويي بنا شده است ورودي آن پلكاني دو طرفه دارد و داراي يك ورودي در ضلع جنوبي ست كاخ كوه خواجه داراي تالار هايي به شكل ايوان است اتاقهاي اين كاخ كه با خشت بنا شده است در پيرامون يك حياط مركزي چهار گوش ساخته شده است از مدخل كاخ كه در سمت جنوب قرار گرفته اگر به حياط اصلي كاخ عبور كنيم در دو سوي راست و چپ دو ايوان باطاق آهنگ وجود دارد و چون نظري به سمت شمال داشته باشيم و به سوي بالاي تپه برويم از بخش شمالي كاخ از يك دالان پرتزئين كه نقاشي هاي ديواري چشمگيري دارد اگربگذريم به سكويي مي رسيم كه بر آن يك آتشگاه بوده و مسئله آخر اينكه معماري درونگراي اين مجموعه بعدها در معماري اسلامي تكرار مي شود در پوشش ايوان هاي اين مجموعه از نيم گنبد و كانه پوش استفاده شده و در آن تاق و تويزه ديده مي شود و ديگر اينكه در اين بنا از چفدهاي نيم دايره استفاده نشده است بلكه از نوع بيز كند است علاوه بر آثار معماري ارائه شده بناي ديگري مانند كاخ پارتي در سلوكيه در كنار دجله مي توان نام برد كه اطلاعات كافي در مورد آن در دست نيست.

نتيجه گيري:

              1.        كاخ هاي اين دوران با استفاده از مصالح بومي و با استفاده از خشت خام و سنگ استفاده مي شده است.

              2.        بناها عموماً بصورت مجموعه و در كنار پرستشگاه ها ساخته مي شده اند

              3.         بناها داراي حياط مركزي و ايوان هستند.

              4.        استفاده از تنوع زياد در پلان و نماي بناهاي ساخته شده.

              5.        استفاده از ارتفاع و شكوه زياد در بناها

              6.        معماري كاملاً منحصر به فرد و كاملاً ايراني

              7.        استفاده از پوشش سقف گنبدي براي بناها و تاق براي ايوانهاي سرپوشيده.

              8.        استفاده از ملات ساروج كه به كمك آن توانستند فضاهاي معماري وسيع ايجاد نمايند.

شاید در کمتر جای ایران همچین ساختمانهایی وجود داشته باشد.این ساختمانها مانند سرباز هایی در گوشه و کنار بافت قدیم پراکنده اند واز نظر سبک طراحی و کاربری به سه دسته تقسیم می شوند .

این ساختمانها بیشتر به صورت گروهی و در سالهای 1300تا 1320(پهلوی اول) در قسمت شمال شهر و به صورت پراکنده در دل قدیم فریمان  ساخته شده اند.طراحی این ساختمانها حکایتگر صمیمیت در بین مردم آن زمان است.به صورت دژی مستحکم در کنار هم گوئی تداعی گر یک شهرک مسکونی است. از خصوصیات این ساختمانها ورودی های زیبا و کمانی با اختلاف دو یا سه پله از خیابان است، برون گرایی این ساختمانها و جلورفتگی ها و فرورفته گیها از خصوصیات دیگر این بناهاست. این ساختمانها دارای خصوصیات ساختمانهای اروپائی درآن زمان است.

پلان مربع مستطیل شکل به همراه عناصر داخلی و گچکاری زینت طراحی داخل را تکمیل نموده است.

اما همان طور که بیان شد به صورت پراکنده ساختمانهای  مسکونی دیگری در فریمان وجود دارند مانند خانه استاد مطهری ، خانه شهابی و...

این شهرک مسکونی دارای یک طراحی شهری نیز است به طوری که چهار گوشه فرعی مرکز شهرک را چهار دالان قرار داده تا دسترسی آنها بدون مشکل و با کمترین طی مسیر همراه باشد. این چهار دالان را طاقهای زیبایی به مانند کمانی زیبا در آسمان فرا گرفته است.

 این دست آورد شهری  به واسطه ایجاد یک شهر کاملا پهلوی در ایران ایجاد شده است. به طوری که نمونه های ایجاد یک شهر جدید مانند ،سیستم فاضلاب ، شبکه شطرنجی شهر، ساختمانهای اداری ، طراحی شهری و .. به خوبی در فریمان دیده میشود.

بیشترتوسط آلمانیها،در زمان حکومت رضاخان در ایران ساخته شده اند .با توجه به شواهد، قدیمیترین نمونه ساختمان اداری فریمان،ساختمان امور اراضی که مربوط به سال 1317 می باشد، است. ساختمان آموزش و پرورش، ساختمان بانک ملی، ساختمان دادگستری و.. از ساختمانهای با طراحی فوق العاده  که در آن از عناصری مانند کمان ، خطوط افقی در رقابت با عمودی ، حضور عنصر بتن که در این شهر شاهکاراولین ساختمانهای بتنی در ایران است و ورودی های سنگی به همراه چند ستون (حکایتگر سرباز) و مکانهایی برای قرار گیری چراغ و در بعضی ساختمانها مانند ساختمان بانک ملی مکانهایی برای ایستادن سربازان هستند.

اما مهمترین ساختمانهای اداری در آن زمان چهار ساختمان بلندی است(ساختمان شهرداری ،بنیاد شهید ،نیروی انتظامی ودارایی فعلی) که در میدان امام خمینی ساخته شده اند این ساختمانها را مهندسین آلمانی با همان تکنیک ساخت اروپای آن زمان معماری نئوکلاسیک بنا کرده اند.به طوری که این ساختمانها دو طبقه با ارتفاع 8 متری و بیشتر با آجرهای کهنه ساخته شده اند (مثلا ساختمان دارایی از آجرهای یک کاروانسرای ویرانه در روستایی نزدیک شهر بنا شده است ) حضور بتن در نما با رنگهای کرم ،سپیا با شیوه کار تگرگی در این بناها قابل تحسین است.

پنجره ها دارای کفهای بتنی با پیش آمدگی تا50 سانت با قاب چوبی به مرکز میدان خیره اند و گویی با عقب رفتگی خود رعایت اصول طراحی اقلیمی را حکایت می کنند.

زیباترین قسمت این ساختمانها ترکیب فوق العاده سنگ در پایین با نما و رنگ ساختمان است به طوری که در پله ها زیبایی دو چندانی دارد سادگی در قرار دادن سنگهای پله با دقت کار زیاد و بند کشی های دقیق از خصوصیات بارز این ساختمانها است . جالب این که تنها ساختمانی که ورودی  آن با پله و ترکیب ستونهای بیرون کشیده طراحی شده از آن شهرداری است البته ساختمان نیروی انتظامی هم دارای ستون است اما ستونها در داخل طرح مکعبی شکل نما ایجاد شده اند. از دیگر خصوصیات فاسادها (نما) در این بناها تناسب بندی زیبا به همرا تقارن است . در ورودی همه این ساختمانها از دو ستون برای قراردادن چراغ( فریمان جزء شهرهایی است که در آن زمان به صورت مستقل از شبکه برق برخوردار بوده است) به طوری که حکایتگر همان سربازهای نگهبان هستند استفاده شده است.

در مورد پلان هم اینکه همه این ساختمانها دارای راهروهای باریک اند به عرض تقریبی 1.6سانت و از عناصری مانند بخاری های زغالی ، کف پله های سنگی،محافظ پله با ارتفاع 70 سانت و متریال چوب ،دربهای چوبی و دیوارهای با عرض 80 سانت طراحی شده اند.

در حالت کلی هیچ یک از این ساختمانها درطرح و نما با هم یکی نیستند و فقط از یک سبک واحد پیروی می کنند.

3- ساختمانهای آموزشی:

حدود 5 مدرسه قدیمی با سبک ساخت نئوکلاسیک در فریمان وجود دارد. مدرسه شهید بهشتی ،مدرسه رهروان زینب ، مدرسه شهید مطهری، مدرسه طالقانی (خسروی سابق)  از مهمترین این مدارس اند .

نقش شیشه و فلز در معماری

همسان حرکت کردن معماری در ایران با سایر کشورها، خبر از ترکیب و کاهش قدرت خود اتکایی می دهد . همیشه تکیه به قدرت انسانی تنها  در کارها مخصوصا هنر معماری مفید واقع نمی شود .حضور فرهنگ جدید  شاید استفاده از تکنولوژی نو، هجوم و حمله این معماری بی هویت در ایران را از بین ببرد.

نقش شیشه در معماری امروز بسیار چشم گیر و غیر قابل انکار می باشد ، این متریال با وارد شدن در هنر صنعت گونه ی معماری ، تغییراتی شگرف را در این بادی هنری ایجاد کرد.
حضور این متریال در معماری دارای قدمت زیادی می باشد امروز استفاده از شیشه در ایجاد ساختمانها و همچنین دکوراسیون بسیار رایج می باشد                        .
استفاده از شیشه در معماری باعث شوکوفایی این هنر کهن و همچنین پویایی روز افزون این هنر (معماری) گشته است.

تصاویر یک مجتمع مسکونی تجاری در شهرستان فریمان که ترکیبی از متر یال شیشه و فلز(اصلی ترین متر یال در معماری مدرن )  به خصوص آلومینیوم نقش ترکیب این دو متریال را در ایران بیشتر کرده است.

البته که هنوز ما در بعضی جاها در مرحله اجرا ضعیف عمل می کنیم مثلا در ایجاد قوس ها و آرکها دقت کافی نداریم،در صورتی که نیاکان ما اساتید اجرایی بی همتایی در این زمینه بودند. به راستی برای حل این مشکلات در اجراء چه باید بکنیم .

اما ، این خیلی خوبه که ما تلاش می کنیم تا با ایجاد بنای مدرن خود را با معماری روز جهان حرکت دهیم، حتی با استفاده از متریال.

یک کار خوب با اجرا و طرح خوب مطرح میشود اما گاهی اوقات کار جدید در کنار کارهای کهنه نیز همینطور می باشد.

 در معماری نوین، شیشه ها ساختاری جالب و عامه پسند دارند مخصوصا از نوع( اسپایدر). ممکن است شیشه ها را روی یک سطح قرار دهند ویا به آن شيب ملایمی دهند و یا به صورت منحنی طراحی شوند. در اجرامی تواند دارای آرایش نیم طبقه باشند تا سطوح را تغییر دهند. شیشه همیشه در کنار یک متریال جدید خودنمایی میکند چه فریم ها یا قابهای فاسادها که دور آن قرار می گیرند.شیشه و فلز اگر زیبا و صحیح اجرا شوند تداعی گر یک معماری مدرن اند. این گفته را می توان درعکسهای ساختمان کاخ بلورین که در آتش سوخت مشاهده نمود.نمایش زیبای فلز را نیز میتوان در برج ایفل مشاهده نمود.

نمای مسکونی طراحی ورندر توسط رضا ملامحمودی

نمای طراحی شده توسط رضا ملامحمودی فریمانی

 بند(سد) فریمان در فاصله 10 کیلومتری شهرستان فریمان واقع شده است جلگه جنوبی دشت فریمان را تشکیل داده و چشم انداز زیبایی را در طبیعت برای انسان ایجاد نموده است.

معماری آن مربوط به دوران صفوی بوده به طوری که از شکل دهانه های نمای جلوی آن می توان این مهم را فهمید.

در گذشته این سد دارای یک دیواره بود که به همراه بنای هرمی شکل جلوی آن(هزار پله) معماری زیبای دوره صفوی در ساخت سد را کامل  می کرد.

آجر مهمترین و زیباترین عنصر موجود در این بنا است .

دراین میان وجود دهانه های زیبا که حدود 2 متر عمق دارند مکان زیبایی را برای نشستن و نواختن موسیقی در گذشته تشکیل موداده است که هم اکنون این کاربری از بین  رفته است.کف دریاچه سد به صورت آجر فرش بوده که  در زمان معینی رسوب روی آن را جمع آوری می کردند اما اکنون در زیر لایه لای مدفون گشته است.

 در گذر اخبار فرهنگی و گاهی معماری شاهد خبرهای ناراحت کننده ای در مورد رها شدن و بی توجهی به خانه ها وبعضی اثار تاریخی در شهر های ايران مي باشيم که در اثر تخصيص نيافتن اعتبارات به موقع و بی توجهی مسئولان و حرکات پيش بينی نشده از طرف مالکان خانه های تاریخی ، بناهای تاريخی در معرض تخريب و از بین رفتن اصالت فرهنگی قرار گرفته اند .

 با اندکی تفکر مي توان فهميد که اين بناها جزو اسناد و مدارک فرهنگ و معماری مرز و بوم ما می باشد که با اين حرکت ها به دست جهالت ها و ندانم کاريهای خودمان اسناد و مدارک فرهنگ کشورمان را از بين می بريم و زمانی به خود می آييم که حتی يک نمونه موردی از فرهنگ و معماری گذشته و حتی قرن معاصر برای بيان نداريم ، تا کی بايد دست روی دست گذاشته و فقط نظاره گر اينگونه حرکات تخريبی باشيم ؟ بناهايي که سالها سر پا ايستاده اند و گذر زمان بر آنها تاثيری نگذاشته است چرا بايد به دليل بی توجهی ما برای نسل آينده باقی نمانند تا آنها هم بتوانند معماری گذشته ما را بشناسند.

ساختمان نیروی انتظامی و اداره مالیات در فریمان را رنگ کرده اند به طوری که هویت ان از بین رفته است اگر به ساختمان شهرداری در کنار این دو ساختمان بنگرید می بینید که هیچ وقت ظاهر دستکاری شده بنا حکایت از تاریخ و اصالت آن بنا ندارد .می گویند که اشکالی ندارد یک بنای تاریخی را رنگ کرد چون یکی از روشهای حفاظت بنا است،پس اگر این طور است برویم تخت جمشید را رنگ کنیم یا عالی قاپو را به همین روش رنگ کنیم تا به قول گفتنی به درجات متعالی برسیم.

معلوم نیست که شهر تاریخی  سنگ بست را چرا به حال خود رها کرده اند میدانید که این بنا تقریبا 1000 سال عمر دارد پس باید یکی از مناطق جذب توریست باشد در صورتی که در قید مکانی این بنا جزء مشهد به حساب می آید و یا باز شاهد رنگ کاری در این منطقه هستیم این بار کاروانسرای این شهر تاریخی....

  حال چه بايد کرد ؟ آيا همچنان گوش مسئولان امر سنگين است و صدای پای رنگ گاری را که بر روی فرهنگ ما راه می رود نمی شنوند ؟  تا کی بايد شاهد و ناظر باشيم و فقط نظاره کنيم ؟ چرا آنهايي که ميدانند و می توانند راهکاری مناسب ارائه نمی کنند ؟ و چرا  و چرا ؟ خوب اين چرا ها بی جواب نمی ماند اگر من و شما هر کدام کمی به فکر بيفتيم و دست در دست يکديگر پی گير اين قضايا باشيم و اگر هر کس به اندازه توانش ، حتی به اندازه سر سوزنی حرکت مثبت انجام دهد بسياری از اين قبيل مشکلات حل خواهد شد .

.... به امید ایرانی آباد .....

---

سرماخوردگی یک عفونت ویروسی سیستم تنفسی فوقانی است که در فصل زمستان بسیار شایع می شود.

علایم آن شامل آبریزش بینی، آبریزش چشم، عطسه، سرفه، گرفتگی و گلودرد، سردرد، دردهای عضلانی و خستگی می باشد.

معمولا از دو روز تا دو هفته طول می کشد و درمان مشخصی برای آن وجود ندارد. ولی راه هایی وجود دارد که توسط آن می توانید سرعت بهبودی خود را افزایش دهید.

- ویتامین C مصرف کنید تا سیستم ایمنی بدن برای مقابله با سرما خوردگی تقویت شود. آب پرتقال بهترین منبع سرشار از ویتامین C  است .

- آب نبات بمکید یا از قرص های مکیدنی استفاده کنید تا گلوی ناراحت شما را تسکین دهد .

- چای داغ با عسل و آبلیمو بنوشید که برای سرفه و درد گلو مناسب است .

- حداقل 4 بار در روز آب نمک غرغره کنید .

- مقدار زیادی آب بنوشید تا خلط گلوی شما از بین برود .

- یک قاشق عسل با یک قاشق سرکه خالص و یک بوته سیر له شده را مخلوط کنید. هر چند ساعت، مقداری از این مخلوط را بنوشید تا گلودرد شما را تسکین دهد .

- تغذیه مناسب داشته باشید. تغذیه مناسب می تواند با استرس ناشی از سرماخوردگی مقابله کند .

- از غذاهای چرب و ادویه دار اجتناب کنید، زیرا قدرت دفاعی بدنتان را در مقابله با بیماری کاهش می دهد. سوپ مرغ یکی از بهترین غذاها برای مقابله با سرماخوردگی است .

-  از مکمل روی استفاده کنید. استفاده از روی، مدت و شدت ابتلا به بیماری را کاهش می دهد و قدرت سیستم ایمنی بدن را افزایش می دهد. البته قبل از استفاده از قرص روی باید با پزشک مشورت کنید.

- از بخور سرد استفاده کنید تا خشکی گلوی شما را تسکین دهد .

- خود را گرم نگه دارید. سرما و باد سرد سرفه های شما را بدتر می کند. اگر مجبور هستید که در هوای سرد بیرون بروید، از لباس های گرم و شال گردن استفاده کنید تا بینی و دهان شما را بپوشاند.

- حمام گرم کنید. بخار آب حمام سبب می شود مجاری تنفسی باز شوند و از احتقان تنفسی راحت شوید.

- در منزل استراحت کنید و از منزل بیرون نروید. با این کار هم بیماری را به دیگران انتقال نمی دهید و هم با استراحت کردن، توان خود را برای مقابله با بیماری افزایش می دهید.

- ورزش، کلیدی مهم برای قوی ماندن و سلامتی سیستم ایمنی بدن به شمار می رود. اما وقتی بیمار می شوید و سرما می خورید، ورزش کردن هم می تواند خطرناک باشد و هم مفید. در حالی که ورزش شدید، ایده خوبی در حین بیماری نمی باشد. ورزش های سبک می تواند برای بهبود و مقابله با بیماری سرماخوردگی مناسب باشد.

- بدن شما نیاز به انرژی برای ترمیم خود دارد، بنابراین استراحت کردن بسیار مهم است .

می خواهیم بدانیم که در چند هفته گذشته، ناراحتی جسمانی داشته اید و یا به طور کلی، وضع عمومی سلامت شما چگونه بوده است. لطفاً پاسخی را که فکر می کنید بیشتر از پاسخهای دیگر با وضع شما مطابقت دارد، مشخص کنید. فراموش نکنید می خواهیم وضع کنونی و اخیر شما را بدانیم، نه آنچه در گذشته وجود داشته است.

*  1- آیا اخیراً احساس کرده اید که حالتان بسیار خوب است و از سلامت خوبی برخوردارید؟

بیش از معمول

در حد معمول

بدتر از معمول

بسیار بدتر از معمول

*  2- آیا اخیراً احساس کرده اید که به یک داروی نیروبخش موثر احتیاج دارید؟

به هیچ وجه

نه بیش از معمول

بیش از معمول

بسیار بیشتر از معمول

*  3- آیا اخیراً احساس کرده اید که نیروی کافی ندارید و حالتان خوش نیست؟

به هیچ وجه

نه بیش از معمول

بیش از معمول

بسیار بیشتر از معمول

*  4- آیا اخیراً احساس کرده اید که بیمار هستید؟

به هیچ وجه

نه بیش از معمول

بیش از معمول

بسیار بیشتر از معمول

*  5- آیا اخیراً دچار سردردهایی شده اید؟

به هیچ وجه

نه بیش از معمول

بیش از معمول

بسیار بیشتر از معمول

*  6- آیا اخیراً در سر خود احساس سنگینی یا فشار کرده اید؟

به هیچ وجه

نه بیش از معمول

بیش از معمول

بسیار بیشتر از معمول

*  7- آیا اخیراً احساس سرمای شدید یا گرگرفتگی کرده اید؟

به هیچ وجه

نه بیش از معمول

بیش از معمول

بسیار بیشتر از معمول

*  8- آیا اخیراً خوابتان به دلیل نگرانی زیاد بسیار کم شده است؟

به هیچ وجه

نه بیش از معمول

بیش از معمول

بسیار بیشتر از معمول

*  9- آیا اغلب هنگام شب، پس از خواب رفتن از خواب بیدار شده اید؟

به هیچ وجه

نه بیش از معمول

بیش از معمول

بسیار بیشتر از معمول

*  10- آیا احساس کرده اید که مدام خسته اید؟

به هیچ وجه

نه بیش از معمول

بیش از معمول

بسیار بیشتر از معمول

*  11- آیا عصبی و بدخلق شده اید؟

به هیچ وجه

نه بیش از معمول

بیش از معمول

بسیار بیشتر از معمول

*  12- آیا بی دلیل از چیزی ترسیده یا دچار وحشتزدگی شده اید؟

به هیچ وجه

نه بیش از معمول

بیش از معمول

بسیار بیشتر از معمول

*  13- آیا احساس می کنید که همه چیز از اختیار شما خارج شده است؟

به هیچ وجه

نه بیش از معمول

بیش از معمول

بسیار بیشتر از معمول

*  14- آیا همواره عصبی و آشفته هستید؟

به هیچ وجه

نه بیش از معمول

بیش از معمول

بسیار بیشتر از معمول

*  15- آیا به گونه ای برنامه ریزی کرده اید که خود را مشغول و سرگرم نگهدارید؟

بیش از معمول

در حد معمول

کمتر از معمول

بسیار کمتر از معمول

*  16- آیا برای انجام کارها بیش از گذشته وقت صرف کرده اید؟

کمتر از معمول

در حد معمول

بیش از معمول

بسیار بیشتر از معمول

*  17- آیا روی هم رفته احساس می کنید کارها را خوب انجام داده اید؟

بهتر از معمول

تقریباً در حد معمول

بدتر از معمول

بسیار بدتر از معمول

*  18- آیا از روشی که برای انجام وظیفه خود به کار برده اید راضی هستید؟

بیش از معمول

در حد معمول

کمتر از معمول

بسیار کمتر از معمول

*  19- آیا احساس می کنید نقش موثری در کارها دارید؟

بیش از معمول

در حد معمول

کمتر از معمول

بسیار کمتر از معمول

*  20- آیا احساس می کنید قادر به تصمیم گیری در امور هستید؟

بیش از معمول

در حد معمول

کمتر از معمول

بسیار کمتر از معمول

*  21- آیا می توانید از انجام فعالیتهای عادی خود لذت ببرید؟

بیش از معمول

در حد معمول

کمتر از معمول

بسیار کمتر از معمول

*  22- آیا خود را فرد بی ارزشی می دانید؟

به هیچ وجه

نه بیش از معمول

بیش از معمول

بسیار بیشتر از معمول

*  23- آیا احساس می کنید زندگی کاملاً ناامید کننده است؟

به هیچ وجه

نه بیش از معمول

بیش از معمول

بسیار بیشتر از معمول

*  24- آیا احساس می کنید زندگی ارزش زنده ماندن ندارد؟

به هیچ وجه

نه بیش از معمول

بیش از معمول

بسیار بیشتر از معمول

*  25- آیا درباره ی امکاناتی فکر کرده اید که می توانند شما را از شر خودتان خلاص کنند؟

هرگز

چنین فکری نمی کنم

به ذهنم خطور کرده است

قطعاً چنین است

*  26- آیا بارها فکر کرده اید که به علت ناراحتی عصبی هیچ کاری را نمی توانید انجام بدهید؟

به هیچ وجه

نه بیش از معمول

بیش از معمول

بسیار بیشتر از معمول

*  27- آیا احساس می کنید که آرزو دارید بمیرید و از همه چیز راحت شوید؟

به هیچ وجه

نه بیش از معمول

بیش از معمول

بسیار بیشتر از معمول

*  28- آیا احساس می کنید که فکر از بین بردن خود، ذهنتان را مشغول می کند؟

هرگز

چنین فکری نمی کنم

گاهی به ذهنم می آید

قطعاً چنین است

ده نکته ‌درباره درد کمر را برایتان بیان می کنیم که توجه به آنها مفید خواهد بود.

1- سشوار کشیدن فقط موها را خراب نمی‌‌کند!

نگه داشتن سشواری که حدود یک کیلو وزن دارد، معادل 70 درصد وزن بدن به شانه فشار می‌آورد. این فشار به ستوان فقرات آسیب می‌زند و در بروز درد کمر موثر است. برای مقایسه بد نیست بدانید بلند کردن صحیح یک جعبه نوشابه، حدود 15 درصد وزن بدن به ستون فقرات فشار می‌آورد.

2- بی‌میلی به رابطه جنسی

درد کمر در رابطه جنسی افراد تأثیرگذار است. نتیجه تحقیقی که توسط پژوهشکده پزشکی دانشگاه وین صورت گرفته حاکی از آن است که 63 درصد مردانی که کمردرد دارند از ناتوانی جنسی رنج می‌برند. تمامی این مردان گفته‌اند که تا یک سال پیش از آغاز کمردرد چنین مشکلی نداشتند. بر اساس این تحقیق 81 درصد مردان و 91 درصد زنانی که گرفتار کمردرد هستند نسبت به رابطه جنسی بی‌علاقه‌اند. در این تحقیق هزار مرد و هزار زن داوطلب شرکت کردند که از درد مزمن ستون فقرات رنج می‌بردند.

3- تحلیل غضروف‌ها در اثر سیگار کشیدن

عوامل مختلفی در بروز کمردرد موثرند. تأثیر ژن‌ها حدود 30 درصد تخمین زده می‌شود. عوامل دیگری مانند تغذیه، میزان وزن بدن و تحرک فرد نیز نقش مهمی بر عهده دارند. سیگار کشیدن نیز عامل مهمی در بروز و تشدید کمر درد به شمار می‌آید.‎ نیکوتین سیگار موجب می‌شود املاح و مواد غذایی کمتری به غضروف‌ها برسد و در دراز مدت موجب تحلیل رفتن آنها می‌شود.

در 80 درصد موارد، علت کمردردهای مزمن ضعف عضلات است. علاوه بر عضلات کمر، عضلات شکم نیز در حفظ سلامت ستون فقرات نقش مهمی بازی می‌کند. همکاری این عضلات فضای ثابتی برای نگاه داشتن فرم سالم ستون فقرات فراهم می‌کند. تقویت عضلات شکم یکی از راه‌های موثر در کاهش درد کمر است. برای تقویت این عضلات تمرین‌های فیزیوتراپی و نرمش‌های یوگا و پیلاتس توصیه می‌شود.

5- التیام‌بخشی ویتامین E‎

زمانی که عضوی در بدن ملتهب می‌شود، سلول‌های آسیب‌دیده رادیکال‌های آزاد تولید می‌کنند. رادیکال‌ها آزاد ملکول‌هایی هستند که به سلول‌های سالم حمله می‌کنند و با آسیب زدن به ‌آنها موجب التهاب سلول و تولید رادیکال‌های آزاد جدیدتری می شوند. مصرف ویتامین E این چرخه را با خنثی کردن رادیکال‌های آزاد متوقف می‌کند. سبزیجات مختلف، روغن زیتون و آجیل حاوی ویتامین E هستند.

6- فشار یک‌طرفه کیف‌های بزرگ

کیف‌های بزرگی که روی شانه یا بازو حمل می‌شوند و تاب می‌خورند این روزها در میان خانم‌ها طرفداران زیادی دارند. این کیف‌ها، هم مد روز هستند و هم زیاد جا دارند. خانم‌هایی که چنین کیف‌هایی دست می‌گیرند حدود 4 تا 5 کیلو بار حمل می‌کنند. این وزن که توسط یک شانه و در یک طرف بدن حمل می‌شود موجب درد گردن، شانه، کمر ‌و التهاب مفاصل می‌شود.

7- دردی که پخش می‌شود

در اغلب موارد پیدا کردن محل درد در کمر ساده نیست. از آنجا که درد کمر پخش می‌شود مشخص نیست که دقیقا چه قسمتی درد می‌کند. شانه‌، مهره‌های گردن و حتی دست‌ها از نقاطی هستند که درد کمر تا آنها کشیده و پخش می‌شود.

8- تشک خواب ‌بد، علت درد ستوان فقرات نیست

بزرگسالان در طول شب به طور متوسط 40 تا 60 بار موقعیت خود را تغییر می‌دهند و حدود نیمی از شب را به پهلو می‌خوابند. احتمال این که تشک نامناسب علت بروز کمردرد باشد اندک است.

البته یک تشک خوب بستر مناسبی برای خواب آسود‌ه ‌فراهم می‌کند و ممکن است ستون فقرات را هم در فرم بهتری نگه ‌دارد. به عبارت دیگر تأثیر مثبت تشک ‌خواب مناسب بیشتر از تأثیر منفی تشک‌های نامناسب است.

9- جراحی؛ انتخاب آخر

بر اساس تحقیقی که در دو دانشگاه آلمان، فرایبورگ و توبینگین صورت گرفته، جراحی ستوان فقرات در موارد بسیاری ضروری نیست. در این تحقیق جامع 1244 فرد دواطلب شرکت کردند که از درد ستون فقرات رنج می‌بردند. درد این بیماران در 75 درصد موارد بدون جراحی قابل درمان بود. درد کمر این افراد پس از دو سال درمان به طور کامل قطع شد، تا جایی که حتی در عکس‌برداری از مهره‌های ستون فقرات نیز مشکل تحلیل غضروفی برطرف شده بود.

10- فشار روی سطحی معادل چهار‌ سانتیمتر

فشاری که ستون فقرات بدن تحمل می‌کند، بر روی غضروف‌های بین مهره ها فرود می‌‌آید. غضروف‌ها با سطحی حدود چهار سانتی‌متر، فشاری را تحمل می‌کنند که بسته به نوع حرکت متغیر است.

برای این که میزان این فشار را بهتر درک کنید به ارقام زیر توجه نمایید که به طور میانگین برای بزر‌گسالانی با جثه متوسط و وزنی حدود 75 کیلوگرم انداز‌ه‌گیری شده است.

دراز کشیده به پشت: فشاری معادل 20 کیلوگرم روی تمام ستون فقرات

دراز کشیده به پهلو: فشاری معادل 25 کیلوگرم روی تمام ستون فقرات

ایستاده: فشاری معادل 100 کیلوگرم روی تمام ستون فقرات

ایستاده و خم شده به جلو: فشاری معادل 220 کیلوگرم روی تمام ستون فقرات

صاف نشسته: فشاری معادل 90 کیلوگرم روی تمام ستون فقرات

نشسته با پشتی خمیده: فشاری معادل 179 کیلوگرم روی تمام ستون فقرات

---

با شروع فصل پاییز و زمستان که هوا سرد و خشک می شود، بسیاری از افراد درصدد پیداکردن راهی برای مرطوب نگه داشتن پوستشان هستند. یکی از کارهای مفیدی که میتوان انجام داد، استفاده از بخار آب برای مرطوب کردن لایه شاخی پوست است.

بخور آب برای لایه شاخی پوست مفید است، البته به شرط اینکه پس از استفاده از بخور، پوست خود را با استفاده از یک کرم مرطوب کننده نرم کنید. تبلیغات بی پایه باعث شکل گیری باورهای غلطی در استفاده از بخور شده است.

 بخور آب معمولی برای رفع خشکی پوست بسیار خوب است و شما را شاداب تر می کند، اما تصوراتی مبنی بر اینکه بخور بر منافذ باز پوست تاثیر می گذارد غلط است. بخوردادن تاثیری در بستن منافذ پوست ندارد.

 اگر شما مشکل پوستی خاصی ندارید و لایه شاخی پوستتان سالم است و قادر است آب موجود در خود را حفظ کند با بهره گیری از بخار آب می توانید پوستتان را شاداب تر کنید و حتی اگر لایه شاخی پوست این فاکتور سلامت را نداشته باشد و مدام خشک و پوسته پوسته شود، در این حالت هم استفاده از بخور آب معمولی و کرم مرطوب کننده می تواند پوست را بهتر و شاداب تر نشان دهد.

این حالت در برخی از بیماری های ژنتیکی که به کاهش غدد چربی ساز و کاهش غدد تولید عرق منجر می شود، دیده می شود. این افراد به دلیل بیماری ذاتی ای که دارند، پوستشان خاصیتی پیدا می کند که تمایل به پوسته پوسته شدن دارد که این حالت ناراحت کننده است و بخور می تواند برایشان مفید باشد.

لازم به توضیح است که بخاری که سرد باشد، لایه شاخی پوست را می شکند، ولی مختصر دمای آن در حد 14 تا 20 درجه می تواند لطافت خاصی به پوستتان ببخشد

خانواده هایی که زمینه حساسیت و آلرژی دارند، یعنی در فصل های خاص سوزش و آبریزش از چشم یا خارش چشم، خارش پوست، کهیر یا دیگر علامت های آلرژیک مانند علایم آسم را دارند، می توانند با استفاده از بخار آب، هوای مطبوع تری را در فصل سرد سال داشته باشند. اگر شما هیچ زمینه آلرژیکی در خانواده به صورت ارثی ندارید، نیازی نیست هزینه خرید دستگاه بخور را به خودتان تحمیل کنید.

 در قدیم که چراغ های غذاپزی یا گرمایشی بسیار وجود داشت، در فصل سرد خانم ها با قراردادن یک کتری یا ظرف آب، هوای خانه هایشان را از خشکی درمی آوردند و به آن لطافت می دادند، هم تنفس راحت تر بود و پوست مرطوب می ماند، اما امروزه دستگاه های بخور جای آن را گرفته است.

 استفاده از بخور مانعی ندارد، اما به مصرف کنندگانی که تصور می کنند بخور معجزه می کند و می توانند مشکلات پوستی یا خصوصیت ژنتیکی‌شان مانند داشتن منافذ باز پوست را از بین ببرد، توصیه می کنم منتظر چنین معجزه ای نباشند.

چه دستگاهی بخریم؟

- قبل از خرید دستگاه بخور، باید بدانید که آن را به چه منظور می خواهید تهیه کنید. قیمت دستگاه های بخور با توجه به کارایی آنها متفاوت است، بنابراین قبل از خرید، از پزشک خود سوال کنید که چه نوع از آن برای شما مفید است، دستگاه بخور گرم یا سرد؟

- پیش از خرید، حتما دستگاه را امتحان کنید. بعضی از دستگاه های بخور صدای زیادی دارند و آزاردهنده اند.

- دستگاه بخور را حتما از داروخانه های معتبر بخرید و از استاندارد بودن آن مطمئن شوید.

- جنس دستگاه باید از مواد مناسب و مرغوب باشد، بنابراین از خرید دستگاه هایی که از پلاستیک های نامرغوب تهیه شده اند، خودداری کنید.

- برخی از رطوبت سازها اتوماتیک و کم مصرف ترند و قابلیت تنظیم میزان بخار و مواد افزودنی را دارند. حتما پیش از خرید، مشخصات دستگاه و چگونگی به کار انداختن آن را از فروشنده بپرسید.

نگهداری دستگاه بخور

دستگاه بخور، یکبار مصرف نیست، بنابراین نگهداری آن اهمیت دارد.

- هرگز هر ماده ای را داخل مخزن آب دستگاه نریزید.

- برای اینکه دستگاه را پاک کنید، بهتر است آب داخل مخزن را هر روز خالی کنید و پس از خشک کردن، دوباره مقداری آب درون آن بریزید.

- هر سه روز یک بار دستگاه را از برق بکشید و املاح و جرم آب را پاک کنید.

- اگر دستگاه فیلتر دارد، هر چند وقت یک بار، فیلتر آن را عوض کنید.

- وقتی می خواهید دستگاه را برای مدتی کنار بگذارید، آب آن را خالی و دستگاه را تمیز کنید.

- دستگاه های مدل قدیمی را با مدلی جدیدتر جایگزین کنید.

توصیه های لازم

- در مکانی که هوا خشک و رطوبت نسبی پایین است، مخصوصاً برای بیماران مبتلا به بیماری های ریوی، دستگاه های بخور می تواند در تامین رطوبت کمک کننده باشد، اما به طور کلی می توان گفت که این دستگاه ها آثار درمانی خاصی ندارند و فقط برای مدتی در بیمار احساس رضایت ایجاد می کنند.

- برخی تصور می کنند دستگاه بخور باید در تمام طول روز در اتاق روشن باشد. در حالی که نیم ساعت استفاده متناوب و با فاصله از آن کافی است.

- حتماً و لزوماً نیازی به خرید دستگاه های بخور برای ایجاد رطوبت در فصل های سرد و خشک سال نیست، می توان یک کتری یا یک حوله خیس را روی شوفاژ گذاشت که همان کار دستگاه بخور را انجام می دهد. البته هنگام استفاده از کتری باید نکات ایمنی را رعایت کرد.

- نکته دیگر که باید به آن توجه کرد، حفظ نگهداری و تمیز نگه داشتن دستگاه بخور است. هر قدر رطوبت بیشتر و طولانی تر باشد، زمینه برای رشد باکتری ها و قارچ ها بیشتر فراهم خواهد شد.

*هشدارها

- اگر در خانه فرد سالمند یا کودک دارید، هرگز دستگاه بخور را در دسترس آنها قرار ندهید.

- اگر بیمار مبتلا به آسم و آلرژی، بیماری های تنفسی و قلبی دارید، حتما پیش از خرید دستگاه بخور، با یک پزشک متخصص مشورت کنید، زیرا میزان رطوبت هوا برای این افراد باید محاسبه شده و دقیق باشد.

- اگر شما یا فرزندتان به آسم یا آلرژی مبتلا هستید، قبل از استفاده از دستگاه بخور با پزشک مشورت کنید، زیرا افزایش رطوبت می تواند تنفس کودکان و بزرگسالان مبتلا به آسم را به خصوص در زمان بروز عفونت تنفسی مانند سرماخوردگی، تسهیل کند، اما بخار آلوده یا مشکلات ناشی از افزایش رطوبت باعث بروز یا بدترشدن علایم بیماری‌شان خواهد شد.

معمولا به مبتلایان بیماری های آسم، آلرژی و سینوزیت، استفاده از دستگاه های بخور سرد توصیه می شود.

شما نباید سردی هوا را بهانه ای برای کاهش فعالیت بدنی خود در فصل زمستان بدانید. شما می توانید با تدابیری هوشمندانه، فعالیت بدنی خود را در این فصل سرد حفظ نمایید.

ممکن است در فصل زمستان که هوا رو به سردی می رود، فعالیت بدنی بیرون از منزل چندان مورد علاقه افراد نباشد و ترجیح دهند که بیشتر در محیط گرم خانه بمانند. لذا ممکن است سرمای فصل زمستان موجب کاهش فعالیت بدنی و همچنین افزایش اضافه وزن در برخی افراد گردد.

مخصوصا وقتی که هوا خیلی سرد است، چه کسی دوست دارد لباس های سنگین بپوشد تا بتواند در هوای سرد بیرون ورزش کند یا بدود؟ یا چه کسی مایل است خطر لیز خوردن روی زمین یخ بسته را برای پیاده روی قبول کند؟

حتی شاید در هوای سرد با ماشین رفتن به یک  کلاس ورزش یا باشگاه نیز سخت به نظر برسد. این امر می تواند موفقیت افرادی که قصد کاهش وزن و یا حفظ تناسب اندام را دارند به مخاطره اندازد.

ولی شما نباید سردی هوا را بهانه ای برای کاهش فعالیت بدنی خود در فصل زمستان بدانید. شما می توانید با تدابیری هوشمندانه، فعالیت بدنی خود را در این فصل سرد حفظ نمایید.

1- طرز فکرتان را عوض کنید.

برای شما که زندگی هدفمندی را دنبال می کنید، زمستان فقط  به منزله ی یک فصل سرد نیست، بلکه زمانی است که می توانید بنشینید و اهداف خود را مرور کنید. سپس برای چند ماه بعدی خود برنامه ریزی کنید. با این شیوه، شما فصل زمستان را به چشم دیگری می بینید و در این فصل  پویاتر و فعال تر خواهید بود.

2- بازی های زمستانی را امتحان کنید.

اگر به نظر می رسد که انرژی و حوصله‌ی ورزش کردن در بیرون از منزل را ندارید، به جای آن  بازی های زمستانی را امتحان کنید. شما با بازی کردن می توانید مقداری کالری بسوزانید. فایده بازی کردن در این است که سختی ورزش در آن نیست و ضمن اینکه تفریح می کنید، ضربان قلبتان را نیز افزایش می دهید و کالری می سوزانید.

اگر برف کافی روی زمین نشسته است بیرون بروید و بازی کنید؛ مثلا می توانید یک آدم برفی درست کنید و یا گلوله های برف را به طرف یکدیگر پرتاب کنید (فقط مراقب باشید آسیبی به هم نزنید).

انجام یک ساعت از بازی های مذکور می تواند تا 200 تا 300 کیلوکالری بسوزاند. اگر احیانا در محل زندگی شما امکان اسکی روی یخ میسر است، انجام آن نیز می تواند تا بیش از 450 کیلوکالری در هر ساعت را مصرف کند.

3- در خانه خلاق باشید. 

شاید رفتن به باشگاه در هوای خیلی سرد به نظرتان خیلی دشوار برسد، اما به هیچ دلیلی نباید برنامه فعالیت بدنی خود را در زمستان تعطیل کنید. شما در خانه نیز می توانید فعالیت بدنی داشته باشید. برای مثال می توانید با استفاده از CD و DVD های آموزش ورزش در خانه ورزش کنید، می توانید چند نمونه از دستگاه ها و تجهیزات ورزشی  را در منزل داشته باشید و با آنها ورزش کنید.

ورزش در خانه در فصول سرد، یک راه راحت برای باقی ماندن در مسیر تندرستی و تناسب اندام است و خطر سرما خوردن را نیز به همراه ندارد.

4- ورزش های زمستانی را امتحان کنید.

شاید از آن دسته افرادی هستید که به انجام ورزش های زمستانی نظیر اسکی و راهپیمایی در برف با کفش‌های مخصوص، اسکی روی یخ و غیره علاقمند باشید و بتوانید از چنین ورزش هایی بهره ببرید.

5- گزینه های جدید را امتحان کنید.

شاید زمستان فرصت خوبی باشد، برای اینکه فعالیت های جدیدی را امتحان کنید. اگر مایل باشید می توانید در یک رشته ورزشی مورد علاقه ثبت نام کنید و مهارت های جدیدی را در زمستان فرا بگیرید (مانند تنیس، والیبال و غیره). لذت بازی و ورزش با دوستان و هم گروهی ها، خود انگیزه ای برای تداوم فعالیت بدنی شما در زمستان می شود.

۶- برای خود اهدافی را در نظر بگیرید.

باید اهدافی را برای تناسب اندام و میزان فعالیت بدنی ای که می خواهید داشته باشید، در نظر بگیرید. برای مثال اهداف شما می توانند شامل کاهش 5 کیلوگرم وزن در زمستان تا عید نوروز باشد. ابتدا اهداف کلی و عمده (برای کل فصل زمستان) را در نظر بگیرید و سپس اهداف جزئی تر (بر حسب روز و هفته) را تنظیم کنید

7- اشتیاق خودتان را نسبت به فصل زمستان افزایش دهید.

اگر تا پیش از این، به فصل زمستان به چشم فصلی که رخوت و عدم فعالیت بدنی را به همراه دارد، نگاه می کرده اید، از حالا نگاه خودتان را عوض کنید و هیجان خود را نسبت به زمستان افزایش دهید. زمستان فصل زیبایی است که میوه های خوشمزه خودش را به همراه دارد، به لذت نوشیدن یک نوشیدنی گرم پس از فعالیت طولانی در سرما فکر کنید. می توانید از این پس زمستان را فصلی پویا و دارای زیبایی های خاص خود ببینید و فعالیت و پویایی خود را در این فصل از سال ادامه دهید. 

هفته بسیج تغذیه سالم با شعار پیشگیری از چاقی

10 تا 16 دیماه 1390

 بیایید با آگاهی از مضرّات مصرف برخی خوراکی های ناسالم و عوارض ناشی ازآن،فرهنگ صحیح تغذیه، اصلاع عادات بد غذایی، داشتن فعّالیّت بدنی از اضافه وزن و چاقی پیشگیری کنیم.                                                                                             

ابتلابه بیماری های قلبی و عروقی، دیابت(مرض قند)، چربی خون، فشارخون، نقرس، سرطان... از عوارض اضافه وزن و چاقی هستند.

توصیه های تغذیه سالم                                                             

*کاهش مصرف انواع فست فود ها و غذاهای آماده(ساندویچ،پیتزا...)                                

*افزایش مصرف انواع سبزی و میوه ها(به خصوص مرکبات)                                               

*پرهیز از مصرف انواع نوشابه های گازدار، آب میوه های صنعتی و تنقلات کم ارزش(چیپس،پفک...)                                                                                                

*استفاده از غذاهای آب پز و بخارپز به جای غذاهای سرخ کردنی                               

*مصرف گوشت سفید(مرغ و ماهی)به جای گوشت قرمز                                               

*داشتن تنوع غذایی و کاهش مصرف قند و نمک                                                           

*استفاده از انواع شیر و لبنیات کم چرب                                                                        

*پرهیز از رژیم خودسرانه لاغری

 30 دقیقه فعالیت بدنی یا پیاده روی روزانه همراه با تغذیه سالم عامل مؤثری در حفظ سلامت بدن و پیشگیری از چاقی و عوارض ناشی از آن می باشد.                                                                           

قابل توجه بیماران سرماخورده :                             

علائم زیر نشان دهنده احتمال ابتلا به انفولانزا نوع A می باشد. درصورت بروز هر یک از انها سریعِأ به بیمارستان مراجعه فرمایید.

1- تنگی نفس و یا مشکل تنفسی                 

 2-احساس درد و یا فشار روی قفسه سینه          

 3- سرگیجه           

4- گیجی                         

5- استفراغ دائمی و یا شدید                   

6- تب مداوم بیش از 3 روز 

چند نكته رژیم غذایی ویژه افراد دیابتی:

• سعي كنيد روزانه از تمام گروه هاي مواد غذايي استفاده كنيد.
• سعي كنيد غذاهاي متنوع مصرف كنيد تا مواد معدني و ويتامين ها به مقدار كافي به بدنتان برسد.
• به اندازه كافي مواد نشاسته اي، سبزي ها و ماست و شير مصرف كنيد.
• روزانه از مواد پروتئيني نيز استفاده نماييد.
• در هر وعده غذايي بايد سعي كنيد كه حداقل از هر 3 گروه غذايي مختلف استفاده نماييد؛ براي مثال ساندويچ تخم مرغ كه در آن گوجه فرنگي، كاهو و جعفري استفاده شده باشد.
• مواد غذايي كه روزانه مصرف مي كنيد به 3 وعده اصلي و 3 ميان وعده تقسيم نماييد.
• غذا خوردن منظم در تنظيم ميزان قند خون اثر زيادي دارد به خصوص اگر قرص يا انسولين مصرف مي كنيد.
• گنجاندن سبزي ها و ميوه ها به مقدار كافي در غذاي روزانه را فراموش نكنيد.
• به هنگام طبخ غذا از نمك كمتري استفاده كنيد و سعي نماييد كه پس از پخت، نمك به غذا اضافه نكنيد.
• از گياهان معطر و ادويه هاي فاقد نمك براي طعم دادن به غذا استفاده كنيد.
• از غذاهاي كنسرو شده كه در طي فرآيندهاي صنايع غذايي نمك به آنها افزوده مي شود كمتر استفاده كنيد.
• مصرف هفتگي تخم مرغ را محدود كنيد (حداكثر هفته اي 2 بار)
• به هنگام مصرف روغن، هيچ گاه روغن را در ظرف سرازير نكنيد.
• روزانه 8-6 ليوان مايعات بدون شيريني بخوريد.
• سعي كنيد وزن مطلوب خود را حفظ نماييد.
• مغزهاي گردو، بادام و... در گروه چربي ها قرار مي گيرند و هر واحد آنها برابر 2 قاشق غذا خوري است.

مرکز بهداشتی درمانی مادرسلیمان

دانش آموزان مدارس راهنمایی بخش پاسارگاد در برنامه آموزشی پیشگیری از دیابت شرکت نمودند